Η αδύναμη ροή ούρων είναι μία αλλαγή που αρκετοί άνδρες παρατηρούν όσο μεγαλώνουν. Η ούρηση μπορεί να χρειάζεται περισσότερο χρόνο, η ροή να μην έχει την ίδια δύναμη όπως παλαιότερα ή να διακόπτεται, ενώ κάποιες φορές παραμένει η αίσθηση ότι η ουροδόχος κύστη δεν έχει αδειάσει εντελώς.
Επειδή τέτοιες αλλαγές εμφανίζονται συχνότερα μετά τα 50, πολλοί άνδρες τις θεωρούν φυσιολογική συνέπεια της ηλικίας και μαθαίνουν σταδιακά να ζουν μαζί τους.
Όμως η αδύναμη ροή ούρων δεν πρέπει να αποδίδεται αυτόματα μόνο στην ηλικία.
Μπορεί να αποτελεί ένα από τα χαρακτηριστικά συμπτώματα της καλοήθους υπερπλασίας του προστάτη και, ιδιαίτερα όταν συνοδεύεται από άλλες αλλαγές στην ούρηση, χρειάζεται ουρολογική αξιολόγηση.
Γιατί μπορεί να μειωθεί η ροή των ούρων;
Μία από τις συχνότερες αιτίες αποφρακτικού τύπου ούρησης στους άνδρες είναι η καλοήθης υπερπλασία του προστάτη.
Καθώς ο προστατικός ιστός αυξάνεται, μπορεί προοδευτικά να συμπιέζει την ουρήθρα. Αυτό αυξάνει την αντίσταση που συναντούν τα ούρα κατά την έξοδό τους από την ουροδόχο κύστη και μπορεί να μεταβάλει σημαντικά τον τρόπο με τον οποίο ουρεί ένας άνδρας.
Η καλοήθης υπερπλασία του προστάτη είναι ιδιαίτερα συχνή μετά την ηλικία των 50 ετών και η συχνότητα των συμπτωμάτων αυξάνεται με την ηλικία.
Η ουροδόχος κύστη στην αρχή προσπαθεί να αντισταθμίσει την αυξημένη αντίσταση, ασκώντας μεγαλύτερη πίεση ώστε να αποβάλει τα ούρα. Όταν όμως η κατάσταση διαρκεί για μεγάλο χρονικό διάστημα, μπορεί να επηρεαστεί και η ίδια η λειτουργία της κύστης.
Ποια συμπτώματα μπορεί να συνοδεύουν την αδύναμη ροή ούρων;
Η μειωμένη δύναμη της ροής συνήθως δεν είναι το μοναδικό σύμπτωμα.
Ένας άνδρας μπορεί παράλληλα να παρατηρήσει δυσκολία ή καθυστέρηση στην έναρξη της ούρησης, μεγαλύτερη διάρκεια μέχρι να ολοκληρωθεί η ούρηση, διακεκομμένη ροή, ανάγκη να πιέσει για να ουρήσει ή αίσθημα ότι η κύστη δεν άδειασε πλήρως.
Μπορεί επίσης να εμφανιστούν συχνοουρία, έντονη και ξαφνική ανάγκη για ούρηση και νυκτουρία, δηλαδή ανάγκη να σηκώνεται κάποιος αρκετές φορές κατά τη διάρκεια της νύχτας για να ουρήσει.
Συχνά τα συμπτώματα αρχίζουν ήπια και εξελίσσονται σταδιακά. Ακριβώς γι’ αυτό ένας άνδρας μπορεί να προσαρμόσει ασυναίσθητα την καθημερινότητά του και να μην αντιληφθεί πόσο έχει αλλάξει η ούρησή του.
Είναι φυσιολογική η αδύναμη ροή ούρων λόγω ηλικίας;
Η ηλικία σχετίζεται στενά με την εμφάνιση καλοήθους υπερπλασίας του προστάτη. Αυτό όμως δεν σημαίνει ότι κάθε αλλαγή στην ούρηση μετά τα 50 πρέπει να θεωρείται «φυσιολογική» και να αγνοείται.
Η καλοήθης υπερπλασία του προστάτη απασχολεί περίπου 1 στους 2 άνδρες άνω των 50 ετών, ενώ η εμφάνιση συμπτωμάτων γίνεται συχνότερη στις μεγαλύτερες ηλικίες.
Επομένως, η ηλικία αποτελεί περισσότερο έναν λόγο για να δίνουμε μεγαλύτερη προσοχή στις αλλαγές της ούρησης και όχι έναν λόγο για να τις αγνοούμε.
Ιδιαίτερα όταν η ροή των ούρων έχει αλλάξει αισθητά σε σχέση με το παρελθόν ή όταν υπάρχουν και άλλα ουρολογικά συμπτώματα, είναι σωστό να αναζητηθεί η αιτία.
Πότε η αδύναμη ροή ούρων χρειάζεται ουρολογικό έλεγχο;
Ο ουρολογικός έλεγχος είναι σημαντικός όταν η αλλαγή στη ροή επιμένει, επιδεινώνεται ή αρχίζει να επηρεάζει την καθημερινότητα.
Για παράδειγμα, ένας άνδρας δεν θα πρέπει να αγνοήσει μια κατάσταση κατά την οποία χρειάζεται πλέον αρκετό χρόνο για να ξεκινήσει να ουρεί, η ροή σταματά και ξεκινά ξανά, ξυπνά επανειλημμένα τη νύχτα για να πάει στην τουαλέτα ή αισθάνεται συχνά ότι η κύστη του δεν έχει αδειάσει.
Η αξιολόγηση είναι επίσης σημαντική όταν υπάρχει επιτακτική ανάγκη για ούρηση, συχνοουρία ή σταγόνες στο τέλος της ούρησης.
Σκοπός δεν είναι απλώς να διαπιστωθεί αν ο προστάτης είναι μεγαλύτερος. Χρειάζεται να αξιολογηθεί συνολικά η λειτουργία του κατώτερου ουροποιητικού και να αναζητηθεί η πραγματική αιτία των συμπτωμάτων.
Πώς ελέγχεται η αδύναμη ροή ούρων;
Η διερεύνηση ξεκινά από τη συζήτηση με τον ουρολόγο σχετικά με τα συμπτώματα και το ιατρικό ιστορικό.
Ανάλογα με την περίπτωση, ο έλεγχος μπορεί να περιλαμβάνει κλινική και δακτυλική εξέταση, εξέταση PSA, γενική ή καλλιέργεια ούρων και υπερηχογράφημα των νεφρών, της ουροδόχου κύστης και του προστάτη.
Μπορεί επίσης να πραγματοποιηθεί μέτρηση του υπολείμματος των ούρων που παραμένει στην κύστη μετά την ούρηση ή ουροροομετρία για την αξιολόγηση της ροής.
Η επιλογή των εξετάσεων εξαρτάται από τα συμπτώματα και τα ευρήματα κάθε ασθενούς.
Η αδύναμη ροή σημαίνει καρκίνο του προστάτη;
Όχι.
Η αδύναμη ροή ούρων αποτελεί συχνό σύμπτωμα του κατώτερου ουροποιητικού και εμφανίζεται μεταξύ άλλων στην καλοήθη υπερπλασία του προστάτη.
Η καλοήθης υπερπλασία του προστάτη δεν είναι καρκίνος και δεν υπάρχουν στοιχεία ότι οδηγεί σε καρκίνο του προστάτη.
Αυτό όμως δεν σημαίνει ότι ο άνδρας πρέπει να κάνει μόνος του διάγνωση με βάση τα συμπτώματα.
Ακόμη και το PSA δεν αποτελεί από μόνο του διάγνωση καρκίνου, καθώς μπορεί να επηρεάζεται και από άλλες καταστάσεις, μεταξύ των οποίων η καλοήθης υπερπλασία του προστάτη και η προστατίτιδα. Η τιμή του πρέπει να αξιολογείται από τον ουρολόγο μαζί με το ιστορικό, την εξέταση και τα υπόλοιπα ευρήματα.
Γιατί δεν πρέπει να αγνοείται η δυσκολία στην ούρηση;
Στα αρχικά στάδια τα συμπτώματα μπορεί να είναι ήπια και ο ασθενής να προσαρμοστεί σε αυτά. Όταν όμως η απόφραξη και η δυσκολία της ούρησης επιμένουν, μπορεί να επηρεάσουν τόσο τη λειτουργία της κύστης όσο και την ποιότητα ζωής.
Μεταξύ των πιθανών επιπλοκών που συνδέονται με την καλοήθη υπερπλασία του προστάτη αναφέρονται η οξεία επίσχεση ούρων, οι υποτροπιάζουσες ουρολοιμώξεις, η αιματουρία, οι λίθοι της ουροδόχου κύστης και, σε προχωρημένες καταστάσεις, προβλήματα στη νεφρική λειτουργία.
Γι’ αυτό έχει σημασία η αξιολόγηση των συμπτωμάτων πριν αυτά γίνουν έντονα.
Πότε χρειάζεται άμεση ιατρική βοήθεια;
Υπάρχουν ορισμένες καταστάσεις στις οποίες δεν πρέπει να περιμένουμε ένα προγραμματισμένο ραντεβού.
Η πλήρης αδυναμία ούρησης, ιδιαίτερα όταν η κύστη είναι γεμάτη, αποτελεί οξεία επίσχεση ούρων και χρειάζεται άμεση αντιμετώπιση.
Άμεση ιατρική αξιολόγηση χρειάζεται επίσης όταν υπάρχει έντονος πόνος χαμηλά στην κοιλιά, υψηλός πυρετός με ρίγος ή εμφανές αίμα στα ούρα.
Μην συνηθίζετε μια ούρηση που έχει αλλάξει
Το γεγονός ότι οι αλλαγές στην ούρηση γίνονται συχνότερες όσο μεγαλώνει ένας άνδρας δεν σημαίνει ότι πρέπει να γίνονται αποδεκτές χωρίς διερεύνηση.
Η αδύναμη ροή ούρων, η καθυστέρηση στην έναρξη, η νυκτουρία, η συχνοουρία και η αίσθηση ατελούς κένωσης είναι συμπτώματα που μπορούν να επηρεάσουν ουσιαστικά την καθημερινότητα.
Η έγκαιρη ουρολογική αξιολόγηση μπορεί να βοηθήσει να εντοπιστεί η αιτία των συμπτωμάτων, να αξιολογηθεί η λειτουργία της ουροδόχου κύστης και να επιλεγεί η κατάλληλη αντιμετώπιση ανάλογα με τις ανάγκες του κάθε ασθενούς.
Συχνές Ερωτήσεις
Είναι φυσιολογικό να μειώνεται η ροή των ούρων μετά τα 50;
Η καλοήθης υπερπλασία του προστάτη γίνεται συχνότερη μετά τα 50 και μπορεί να προκαλέσει μειωμένη ροή ούρων. Αυτό όμως δεν σημαίνει ότι μια αλλαγή στην ούρηση πρέπει να θεωρείται αυτόματα φυσιολογική συνέπεια της ηλικίας. Όταν η αλλαγή επιμένει ή συνοδεύεται από άλλα συμπτώματα, χρειάζεται ουρολογική αξιολόγηση.
Γιατί πρέπει να περιμένω μέχρι να ξεκινήσει η ούρηση;
Η διστακτικότητα στην έναρξη της ούρησης αποτελεί ένα από τα αποφρακτικά συμπτώματα που μπορεί να εμφανιστούν στην καλοήθη υπερπλασία του προστάτη. Συχνά συνυπάρχει με αδύναμη ή διακεκομμένη ροή και μεγαλύτερη διάρκεια της ούρησης.
Τι σημαίνει όταν νιώθω ότι δεν έχει αδειάσει η κύστη μου;
Το αίσθημα ατελούς κένωσης της ουροδόχου κύστης είναι επίσης ένα από τα συμπτώματα του κατώτερου ουροποιητικού που μπορεί να εμφανιστούν σε άνδρες με απόφραξη της ούρησης. Ο ουρολόγος μπορεί, όταν κρίνεται απαραίτητο, να μετρήσει το υπόλειμμα ούρων μετά την ούρηση.
Πώς μετράται η δύναμη της ροής των ούρων;
Μία από τις εξετάσεις που μπορούν να χρησιμοποιηθούν είναι η ουροροομετρία, η οποία βοηθά στην αξιολόγηση της ροής των ούρων. Η αναγκαιότητά της αποφασίζεται από τον ουρολόγο ανάλογα με την περίπτωση.
Η αδύναμη ροή ούρων σημαίνει ότι έχω καρκίνο του προστάτη;
Όχι. Η αδύναμη ροή δεν αποτελεί από μόνη της διάγνωση καρκίνου. Αποτελεί συχνό σύμπτωμα της καλοήθους υπερπλασίας του προστάτη, αλλά κάθε επίμονη μεταβολή της ούρησης χρειάζεται σωστή αξιολόγηση ώστε να προσδιοριστεί η αιτία της.
Πότε η δυσκολία στην ούρηση είναι επείγουσα;
Όταν υπάρχει πλήρης αδυναμία ούρησης παρά το γεγονός ότι η ουροδόχος κύστη είναι γεμάτη, πρόκειται για κατάσταση που απαιτεί άμεση ιατρική αντιμετώπιση. Άμεσος έλεγχος χρειάζεται επίσης όταν τα συμπτώματα συνοδεύονται από έντονο πόνο χαμηλά στην κοιλιά, υψηλό πυρετό με ρίγος ή εμφανή αιματουρία.
Κλείστε τον ουρολογικό σας έλεγχο
Αν παρατηρείτε ότι η ροή των ούρων έχει μειωθεί, δυσκολεύεστε να ξεκινήσετε την ούρηση, ξυπνάτε συχνά τη νύχτα ή αισθάνεστε ότι η κύστη δεν αδειάζει πλήρως, μην αποδίδετε τις αλλαγές μόνο στην ηλικία.
Η σωστή ουρολογική αξιολόγηση μπορεί να εντοπίσει την αιτία των συμπτωμάτων και να καθορίσει την κατάλληλη αντιμετώπιση.
Ιωάννης Σ. Μπουζαλάς
Χειρουργός Ουρολόγος Ανδρολόγος
Ιατρείο Αθήνας: 210 7222942
Ιατρείο Τρίπολης: 2710 223202
